Για την Ευρωκρίση

Στις 30 Ιανουαρίου έγινε αποδεκτό από 25 χώρες της ΕΕ,ανάμεσα στις οποίες και η Κυπριακή Δημοκρατία,το νέο Δημοσιονομικό Σύμφωνο (βλέπε πχ Ειδήσεις του ΡΙΚ στις 31/1). Το άρθρο εδώ είναι μια σύντομη ανάλυση του παρασκήνιου και της σημασίας αυτού του Συμφώνου που αναμένεται να ψηφιστεί τον Μάρτη. Μια κάπως συντομότερη εκδοχή του δημοσιεύτηκε στην αγγλική εφημερίδα Socialist Worker στις 17 Δεκ. 2011. http://www.socialistworker.co.uk/art.php?id=26997.

Ο συγγραφέας του, Χριστάκης Γεωργίου, είναι μέλος του Nouveau Parti Anticapitaliste (ΝPA) στη Γαλλία, συνεργάτης της «Ανατροπής» και μελετητής ευρωπαϊκών οικονομικών θεμάτων.

Αξίζει με την ευκαιρία να θυμηθούμε ότι πριν περάσουν το περασμένο φθινόπωρο τα ληστρικά για τους εργαζόμενους μέτρα από την κυπριακή Βουλή, η αντιπολίτευση τόνιζε με κάθε ευκαιρία ότι αυτά τα μέτρα έπρεπε να παρθούν «κατεπειγόντως από μας» για να μη μας επιβάλουν οι ξένοι πολύ χειρότερα, όπως έγινε στην Ελλάδα.

Είναι αλήθεια ότι αποφάσεις που παίρνονται από μακριά μπορούν να είναι λιγότερο δημοκρατικές από αυτές που παίρνονται από τις τοπικές αρχές, επειδή είναι μικρότερες οι δυνατότητες πίεσης από την κοινή γνώμη και τους εργαζόμενους. Είναι όμως επίσης αλήθεια ότι η σχετική με τα μέτρα λιτότητας λειτουργία της Βουλής, ο τρόπος που εξουδετερώθηκε ο Πρόεδρος και η κυβέρνηση, και η δημαγωγία σύσσωμης της αντιπολίτευσης, στηριγμένη από όλα τα ΜΜΕ, εναντίον των συντεχνιών – των πιο δημοκρατικών θεσμών της κοινωνίας μας – δεν λένε και πολλά για την λειτουργία της «ντόπιας» δημοκρατίας. Όπως όμως και να έχει το πράγμα, αυτό που περιγράφει το άρθρο είναι ότι έτσι και αλλιώς οι ξένοι – οι οποίοι μας είναι ελαφρώς μόνο πιο ξένοι, κυρίως πιο μακριά από το χέρι μας, από την κατάσταση της οποίας ηγούνται οι Αβέρωφ Νεοφύτου, Νικόλας Παπαδόπουλος, και οι διευθυντές των ΟΕΒ, ΚΕΒΕ, Κεντρικής Τράπεζας και άλλοι παρόμοιοι – θα κανονίζουν τελικά για μας, όπως για την Ελλάδα. Γίνεται λοιπόν ακόμα πιο καθαρό πως ότι τους παραχωρούμε πιστεύοντας στις υποσχέσεις τους, το χάνουμε άδικα.

Στο άμεσο μέλλον η πολιτική αντιμετώπιση της λιτότητας θα απαιτεί ακόμα περισσότερο τη συνεργασία ανάμεσα στους εργαζόμενους, τις συντεχνίες και τα αριστερά κόμματα της ΕΕ. Αλλά αυτό είναι πιο μακροπρόθεσμο project, το οποίο για να προχωρήσει πρέπει να στηριχθεί στις τοπικές αντιστάσεις στα μέτρα. Αυτές είναι τώρα άμεσα στην ημερήσια διάταξη όπως παρατηρεί και ο Χ. Γεωργίου. Ας θυμηθούμε πως μετά την υιοθέτηση των ληστρικών μέτρων από την Βουλή, όλοι οι γνωστοί – με πρώτο και καλύτερο τον διευθυντή της Κεντρικής Τράπεζας – είπαν πως εκείνο που έχει σημασία τώρα είναι η γρήγορη εφαρμογή τους. Οι υπάλληλοι της πολιτικής αεροπορίας, οι αχθοφόροι στα λιμάνια και άλλοι δείχνουν πως μπορούμε ακριβώς να αψηφήσουμε και να εμποδίσουμε την εφαρμογή των αντιδημοκρατικών αποφάσεων, είτε επιβάλλονται από την Βουλή είτε από τις Βρυξέλλες.

ΑΝΑΤΡΟΠΗ

Η τελευταία σύνοδος κορυφής καμπή στην κρίση του ευρώ

του
Χριστάκη Γεωργίου

Η τελευταία σύνοδος των ηγετών της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ) αποτέλεσε σταθμό στην εξέλιξη της κρίσης του ευρώ. Η προηγούμενη τους απόπειρα για λήψη διορθωτικών μέτρων τον περασμένο Οκτώβριο έπεσε στο κενό μόλις δυο μέρες μετά αφού συμφωνήθηκε όταν ο τότε πρωθυπουργός της Ελλάδας Γιώργος Παπανδρέου ανακοίνωσε ότι θα έθετε τη συμφωνία σε δημοψήφισμα.

Αυτή του η κίνηση συντάραξε τις χρηματοπιστωτικές αγορές και φανέρωσε το βαθμό στον οποίο οι διαφορές ανάμεσα στις εθνικές κυβερνήσεις υποσκάπτουν τις προσπάθειες τους για ξεπέρασμα της κρίσης.

Ενάμιση μήνα αργότερα, οι ηγέτες της ΕΕ —εκτός του βρετανού David Cameron—συμφώνησαν να δημιουργηθεί ένας μηχανισμός αμοιβαίας επιτήρησης των κρατικών προϋπολογισμών. Η συμφωνία αυτή πρόκειται να υπογραφτεί τον ερχόμενο Μάρτιο, επισημοποιώντας έτσι με μία συνθήκη τη γενίκευση της προσπάθειας επιβολής λιτότητας καθώς και τη σύσφιξη της ολοκλήρωσης της ευρωπαϊκής οικονομικής πολιτικής.

Η νέα συνθήκη θα υποχρεώνει τις κυβερνήσεις της ΕΕ να υιοθετήσουν νομοθεσία που καθιστά υποχρεωτικούς τους ισοσκελισμένους προϋπολογισμούς. Θα επιβάλει, επίσης, σχεδόν αυτόματα, κυρώσεις στις κυβερνήσεις που παραβιάζουν τους σχετικούς με τα ελλείμματα κανονισμούς.

Αυτά ήταν βασικά αιτήματα της Γερμανικής κυβέρνησης τα οποία θεωρεί ότι εξασφαλίζουν πως οι κυβερνήσεις της ΕΕ δεν θα υπαναχωρήσουν από τη μετωπική σύγκρουση με τις εργατικές τους τάξεις. Η υιοθέτησή τους θα αυξήσει την πολιτική πίεση πάνω στις κυβερνήσεις του ευρωπαϊκού νότου για την επιβολή μέτρων λιτότητας και «διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων».

Φαίνεται ότι η νέα συνθήκη θα δώσει στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή πολύ μεγαλύτερες εξουσίες για να επεμβαίνει στους εθνικούς προϋπολογισμούς. Ήδη στη συμφωνία του περασμένου Οκτώβρη οι ηγέτες της ΕΕ συμφώνησαν ότι οι κυβερνήσεις θα πρέπει να παρουσιάζουν τους προϋπολογισμούς τους στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή προτού τους παρουσιάσουν στα εθνικά τους κοινοβούλια. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή τώρα θα έχει την εξουσία να αποφασίζει εάν οι προϋπολογισμοί τους συμμορφώνονται στους νέους κανονισμούς — και θα μπορεί να ανατρέψει τον οποιοδήποτε προϋπολογισμό δεν εγκρίνει. Έτσι αυτά που έχουν υποστεί η Ελλάδα, η Ιρλανδία και η Πορτογαλία μετά τις διασώσεις τους, στις οποίες η Επιτροπή, η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα και το ΔΝΤ επιβλέπουν την οικονομική πολιτική, θα εφαρμόζονται σε όλους γενικά.

Η νέα συνθήκη καθορίζει επίσης πως στο μέλλον δεν θα επιτρέπεται η μείωση της αξίας κρατικών ομολόγων που βρίσκονται σε χέρια ιδιωτών (όπως έγινε για την
Ελλάδα) για να βοηθηθούν προβληματικές κυβερνήσεις. Αυτή είναι μια παραχώρηση από την Γερμανική κυβέρνηση που στοχεύει να καθησυχάσει τους επενδυτές ότι ο κίνδυνος μη πληρωμής είναι ανύπαρκτος. Τον περασμένο Αύγουστο η κρίση του ευρώ απλώθηκε στην Ισπανία και την Ιταλία. Αυτό ακολούθησε τη συμφωνία των ηγετών της ΕΕ, μετά από επιμονή της Γερμανίας, να επιβάλουν «κούρεμα» στους ιδιώτες κατόχους του ελληνικού δημόσιου χρέους.

Τα μέτρα αυτά είναι ένα πρώτο βήμα προς την κατεύθυνση μιας πολύ πιο στενής «δημοσιονομικής ένωσης». Μόλις ξέσπασε η κρίση, πολλοί σχολιαστές επεσήμαναν πως το δίλημμα για την ΕΕ ήταν είτε η παραπέρα ενοποίηση ή η διάλυση της. Με την διάλυση να μην αποτελεί επιλογή, το ζήτημα που τώρα προέκυπτε ήταν με ποιου τους όρους θα υλοποιείτο η παραπέρα ενοποίηση.

Αυτή είναι η αιτία της διαίρεσης μεταξύ των κρατών μελών της ΕΕ. Τα τελευταία δύο χρόνια είδαν πολλές ανοιχτές αντιπαραθέσεις μεταξύ κυβερνήσεων. Σε γενικές γραμμές, υπάρχουν δύο στρατόπεδα που αντιμάχονται το ένα το άλλο — η Γαλλία και οι χώρες με ελλείματα από τη μια, η Γερμανία και οι χώρες με πλεονάσματα από την άλλη.

Το στρατόπεδο στο οποίο ηγείται η Γαλλία υποστηρίζει ως βασική διέξοδο την εκδήλωση διακρατικής «αλληλεγγύης». Από την πλευρά του το στρατόπεδο κάτω από γερμανική ηγεσία υποστηρίζει ότι τα ελλειμματικά κράτη θα πρέπει να δεσμευτούν ότι θα πραγματοποιήσουν άγριες επιθέσεις κατά των εργαζομένων των χωρών τους, προτού εκδηλωθεί η οποιαδήποτε «αλληλεγγύη». Σε αυτό εξασφάλισαν και την υποστήριξη της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας.

Οι άρχουσες τάξεις των ελλειμματικών χωρών είναι βέβαια απόλυτα ικανοποιημένες με την ιδέα πως οι εργαζόμενοι τους θα πρέπει να πληρώσουν για την αποκατάσταση της κρίσης του ευρώ. Την βλέπουν ακόμα και ως ευκαιρία.

Αυτό που τους τρομάζει περισσότερο είναι η πολιτική κρίση που προκαλεί η λιτότητα. Θα προτιμούσαν να βαστήξουν το βάρος της οικονομικής τους διάσωσης οι άρχουσες τάξεις στη Γερμανία και τη βόρεια Ευρώπη παρά να βρεθούν αντιμέτωποι με την αντίσταση στους δρόμους, στους χώρους δουλειάς και μέσα από την κάλπη.

Τώρα όμως που έγινε αυτό που επιθυμούσε το στρατόπεδο υπό την καθοδήγηση της Γερμανίας, το επίκεντρο θα μετατοπιστεί στην ταξική σύγκρουση στην κάθε χώρα ξεχωριστά.

Ο νέος ιταλός ηγέτης Mario Monti ανακοίνωσε τη λήψη βάναυσων μέτρων λιτότητας. Η νεοεκλεγείσα Συντηρητική κυβέρνηση στη Μαδρίτη έσπευσε να προβεί σε ανάλογες δεσμεύσεις αμέσως μετά που κέρδισε τις εκλογές της 20 Νοέμβρη.

Η κυβέρνηση της Γαλλίας μέσα σε δύο μήνες ανακοίνωσε και δεύτερο πακέτο μέτρων λιτότητας. Και όλα αυτά συμβαίνουν καθώς η «ανάκαμψη» εξασθενεί και τα σημάδια μιας νέας ύφεσης πολλαπλασιάζονται. Η πολιτική κρίση στην Ευρώπη προορίζεται να γίνει πολύ βαθύτερη.


 

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Ο ιστότοπος χρησιμοποιεί το Akismet για την εξάλειψη των ανεπιθύμητων σχολίων. Μάθετε πως επεξεργάζονται τα δεδομένα των σχολίων σας.